Trong các vụ án được xét xử thời gian gần đây, tác giả chú ý nhất tới vụ ông Trịnh Văn Quyết, không phải là nạn nhân mua chứng khoán của Ros, mà tác giả biết ông từ khi ông còn hành nghề luật sư, xem các youtube tư vấn Luật của ông. Sau thì chỉ thấy tin tức về ông về với tư cách là một doanh nhân, cuối năm 2016 báo chí rầm rộ nêu tên ông – một doanh nhân giàu nhất Việt Nam trên thị trường chứng khoán, rồi nhiều dự án FLC mọc lên thay da đổi thịt vùng miền, hãng hàng không bamboo..tác giả không bình luận về ông, hay nói cảm xúc, cảm nhận về ông như thế nào – Là đồng hương với ông, có gì đó đồng cảm về khát vọng làm giàu cháy bỏng của ông chăng, chỉ tiếc..
Có lẽ điều ông Quyết khổ tâm nhất thời gian này là việc làm của ông gây ảnh hưởng tới cuộc sống của bao nhiêu con người và gia đình họ ở đằng sau.
***
Chiều 5-8, sau 14 ngày xét xử và nghị án, Tòa án nhân dân Hà Nội đã đưa ra phán quyết với cựu chủ tịch Tập đoàn FLC Trịnh Văn Quyết và 49 người khác trong vụ án thao túng thị trường chứng khoán và lừa đảo chiếm đoạt tài sản.Ông Trịnh Văn Quyết bị tòa tuyên phạt 3 năm tù về tội thao túng thị trường chứng khoán và 18 năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Tổng mức hình phạt tòa tuyên đối với ông Quyết là 21 năm tù.
Các bị hại được tổng hợp là 25.853 Nhà đầu tư đã mua cổ phiếu mã chứng khoán ROS. Ngoài ra, bị cáo Trịnh Văn Quyết phải bồi thường cho các nhà đầu tư mua cổ phiếu ROS là 1.364 tỷ đồng, phải truy nộp số tiền 500 tỷ đồng thao túng chứng khoán. Như vậy, tổng số tiền mà ông Quyết phải khắc phục là hơn 1.800 tỷ đồng.
Mức án cụ thể tòa tuyên với 50 bị cáo:
Nhóm bị cáo bị xét xử hai tội thao túng thị trường chứng khoán và Lừa đảo chiếm đoạt tài sản:
- Trịnh Văn Quyết, cựu Chủ tịch Tập đoàn FLC, lãnh 21 năm tù.
- Trịnh Thị Minh Huế, cựu cán bộ Ban kế toán Tập đoàn FLC (em gái ruột ông Trịnh Văn Quyết) lãnh 14 năm tù.
- Trịnh Thị Thúy Nga, cựu Phó tổng giám đốc Công ty Chứng khoán BOS (em gái ruột ông Quyết) lãnh 8 năm tù.
- Hương Trần Kiều Dung, cựu Phó Chủ tịch thường trực HĐQT Tập đoàn FLC lãnh 8 năm 6 tháng tù.
- Trịnh Văn Đại, cựu Phó Tổng giám đốc Công ty CP Xây dựng FLC Faros (anh họ Quyết) lãnh 11 năm tù.
- Nguyễn Văn Mạnh, cựu Trưởng nhóm vật tư phòng mua sắm Công ty FLC Land (em rể ông Quyết, chồng Trịnh Thúy Nga), lãnh 6 năm tù.
- Trịnh Tuân, cựu Giám đốc Công ty FLC Land (cháu họ ông Quyết) lãnh 6 năm tù.
- Nguyễn Thị Hồng Dung (vợ Nguyễn Quang Trung, họ hàng với ông Quyết) lãnh 48 tháng tù.
Nhóm bị cáo bị xét xử tội thao túng thị trường chứng khoán:
- Nguyễn Quỳnh Anh, cựu Tổng giám đốc Công ty Cổ phần chứng khoán BOS lãnh 24 tháng tù.
- Chu Tiến Vượng, cựu phó Chủ tịch thường trực HĐQT Công ty BOS lãnh 24 tháng tù.
- Nguyễn Thị Thanh Phương, cựu Trưởng phòng dịch vụ chứng khoán, Công ty CP Chứng khoán BOS lãnh 20 tháng tù.
- Bùi Ngọc Tú, cựu Phó phòng dịch vụ chứng khoán, Công ty CP Chứng khoán BOS lãnh 20 tháng tù.
- Nguyễn Thị Thu Thơm, cựu Phó phòng dịch vụ chứng khoán, Công ty CP Chứng khoán BOS lãnh 20 tháng tù.
- Quách Thị Xuân Thu, cựu Kế toán trưởng Công ty CP Chứng khoán BOS lãnh 16 tháng tù.
- Trần Thị Lan, cựu Kế toán trưởng Công ty CP Chứng khoán BOS lãnh 16 tháng tù.
- Trịnh Văn Nam, cựu nhân viên Công ty CP Hàng không Tre Việt (cháu họ ông Quyết, con trai bị can Trịnh Văn Đại) lãnh 15 tháng tù treo.
- Trịnh Thị Thanh Huyền, cựu nhân viên Công ty FLC Homes (chị họ ông Quyết) lãnh 15 tháng tù treo.
- Nguyễn Thị Nga, cựu nhân viên Ban kế toán, Tập đoàn FLC (cháu họ ông Quyết) lãnh 15 tháng tù treo.
- Hoàng Thị Huệ, cựu nhân viên Công ty CP Thương mại và dịch vụ số FLC (cháu họ ông Quyết) lãnh 15 tháng tù treo.
- Đỗ Thị Huyền Trang, cựu Phó phòng kế toán, Tập đoàn FLC (cháu họ ông Quyết) lãnh 15 tháng tù treo.
- Nguyễn Quang Trung, lái xe Bệnh viện Đa khoa Hà Thành (em rể ông Quyết) lãnh 15 tháng tù treo.
Nhóm bị cáo bị xét xử tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản:
- Đỗ Như Tuấn, cựu tổng giám đốc Công ty CP Xây dựng Faros lãnh 7 năm tù.
- Đỗ Quang Lâm, cựu tổng giám đốc Công ty CP Xây dựng Faros lãnh 6 năm tù.
- Nguyễn Văn Thanh, cựu trưởng Ban kiểm soát Công ty CP Xây dựng Faros lãnh 7 năm tù.
- Đàm Mai Hương, cựu kế toán trưởng Công ty CP Xây dựng Faros lãnh 3 năm tù.
- Nguyễn Bình Phương, cựu chủ tịch HĐQT Công ty CP Xây dựng FLC Faros lãnh 5 năm tù.
- Hoàng Thị Thu Hà, Kế toán Công ty TNHH MTV FLC Land (em họ ông Quyết) lãnh 7 năm 6 tháng tù.
- Nguyễn Tiến Dũng, cựu tổng giám đốc Công ty CP Xây dựng Faros; (bạn ông Quyết) lãnh 5 năm tù.
- Lê Thành Vinh, cựu chủ tịch HĐQT Công ty CP Xây dựng Faros lãnh 3 năm tù.
- Nguyễn Thanh Bình, cựu phó tổng giám đốc Tập đoàn FLC, Chủ tịch Công ty RTS, (bạn cùng quê ông Quyết) lãnh 6 năm tù.
- Lê Tân Sơn, cựu phó Chánh Văn phòng, Thư ký Hội đồng quản trị Tập đoàn FLC lãnh 3 năm tù.
- Trần Thế Anh, cựu Phó Tổng giám đốc Tập đoàn FLC lãnh 3 năm
- Đặng Thị Hồng, cựu phó trưởng Ban Pháp chế, Công ty CP Tập đoàn FLC lãnh 30 tháng tù treo.
- Lê Văn Sắc, cựu Chủ tịch HĐQT Công ty CP Đầu tư Địa ốc Alaska kiêm Giám đốc Công ty FLC Land lãnh 30 tháng tù treo.
- Trương Văn Tài, cựu nhân viên Văn phòng Công ty CP Tập đoàn FLC (lái xe cho ông Quyết) lãnh 30 tháng tù treo.
- Nguyễn Minh Điểm, cựu nhân viên hành chính nhân sự Công ty CP Chứng khoán BOS lãnh 24 tháng tù treo.
- Trịnh Thị Út Xuân, cựu nhân viên Công ty dịch vụ số FLC lãnh 30 tháng tù treo.
- Phạm Thanh Hương, cựu Kế toán Công ty TNHH Đầu tư Sevin lãnh 30 tháng tù treo.
- Phạm Thị Hải Ninh, cựu phó ban đầu tư Tập đoàn FLC lãnh 30 tháng tù treo.
- Nguyễn Thiện Phú, cựu Phó tổng giám đốc kiêm kế toán trưởng Công ty CP Xây dựng FLC Faros lãnh 5 năm tù.
- Nguyễn Ngọc Tỉnh, cựu Chủ tịch, Tổng giám đốc Công ty Kiểm toán và kế toán Hà Nội lãnh 6 năm.
- Lê Văn Tuấn, cựu Kiểm toán viên Công ty Kiểm toán và Kế toán Hà Nội lãnh 5 năm 6 tháng tù.
- Trần Thị Hạnh, cựu Phó tổng Giám đốc Công ty TNHH Kiểm toán TTP lãnh 4 năm tù.
Nhóm bị cáo bị xét xử tội Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ:
- Trần Đắc Sinh, cựu Chủ tịch HĐQT Sở Giao dịch chứng khoán TPHCM lãnh 6 năm 6 tháng tù.
- Lê Hải Trà, cựu ủy viên HĐQT, Phó tổng giám đốc thường trực, thành viên độc lập Hội đồng niêm yết Sở Giao dịch chứng khoán TPHCM lãnh 5 năm tù.
- Trầm Tuấn Vũ, cựu Phó tổng giám đốc, Phó chủ tịch hội đồng niêm yết Sở Giao dịch chứng khoán TPHCM lãnh 5 năm 6 tháng tù.
- Lê Thị Tuyết Hằng, cựu Giám đốc phòng quản lý và thẩm định niêm yết, thành viên Hội đồng niêm yết Sở Giao dịch chứng khoán TPHCM lãnh 30 tháng tù treo.
Nhóm bị cáo bị xét xử tội công bố thông tin sai lệch hoặc che giấu thông tin trong hoạt động chứng khoán:
- Lê Công Điền, cựu Vụ trưởng Giám sát công ty đại chúng thuộc Ủy ban Chứng khoán Nhà nước lãnh 36 tháng tù.
- Dương Văn Thanh, cựu Tổng giám đốc Trung tâm Lưu ký chứng khoán Việt Nam lãnh 24 tháng tù treo.
- Phạm Trung Minh, cựu Trưởng phòng Đăng ký chứng khoán thuộc Trung tâm Lưu ký chứng khoán Việt Nam lãnh 18 tháng tù treo.
(Tham khảo nguồn: Bản án số 426/2024/HS-ST ngày 05 tháng 08 năm 2024; thuvienphapluat.vn, báo điện tử công lý, báo tuổi trẻ)
Vậy, tội danh thao túng thị trường chứng khoán của ông Trịnh Văn Quyết là gì và pháp luật quy định tội danh này cụ thể như thế nào?
Theo Quy định tại Khoản 2, Điều 3 Nghị Định Số: 156/2020/NĐ-CP:
“Thao túng thị trường chứng khoán” là việc thực hiện hành vi bị nghiêm cấm trong hoạt động về chứng khoán và thị trường chứng khoán quy định tại khoản 3 Điều 12 Luật Chứng khoán, gồm một, một số hoặc tất cả các hành vi dưới đây:
a) Sử dụng một hoặc nhiều tài khoản giao dịch của mình hoặc của người khác hoặc thông đồng liên tục mua, bán chứng khoán nhằm tạo ra cung, cầu giả tạo;
b) Đặt lệnh mua và bán cùng loại chứng khoán trong cùng ngày giao dịch hoặc thông đồng với nhau giao dịch mua, bán chứng khoán mà không dẫn đến chuyển nhượng thực sự quyền sở hữu hoặc quyền sở hữu chỉ luân chuyển giữa các thành viên trong nhóm nhằm tạo giá chứng khoán, cung cầu giả tạo;
c) Liên tục mua hoặc bán chứng khoán với khối lượng chi phối vào thời điểm mở cửa hoặc đóng cửa thị trường nhằm tạo ra mức giá đóng cửa hoặc giá mở cửa mới cho loại chứng khoán đó trên thị trường;
d) Giao dịch chứng khoán bằng hình thức cấu kết, lôi kéo người khác liên tục đặt lệnh mua, bán chứng khoán gây ảnh hưởng lớn đến cung cầu và giá chứng khoán, thao túng giá chứng khoán;
đ) Đưa ra ý kiến một cách trực tiếp hoặc gián tiếp thông qua phương tiện thông tin đại chúng về một loại chứng khoán, về tổ chức phát hành chứng khoán nhằm tạo ảnh hưởng đến giá của loại chứng khoán đó sau khi đã thực hiện giao dịch và nắm giữ vị thế đối với loại chứng khoán đó;
e) Sử dụng các phương thức hoặc thực hiện các hành vi giao dịch khác hoặc kết hợp tung tin đồn sai sự thật, cung cấp thông tin sai lệch ra công chúng để tạo cung cầu giả tạo, thao túng giá chứng khoán.
Tội thao túng thị trường chứng khoán theo Bộ luật Hình sự 2015 cụ thể:
Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây thu lợi bất chính từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng hoặc gây thiệt hại cho nhà đầu tư từ 1.000.000.000 đồng đến dưới 3.000.000.000 đồng, thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
a) Sử dụng một hoặc nhiều tài khoản giao dịch của mình hoặc của người khác hoặc thông đồng với nhau liên tục mua, bán chứng khoán nhằm tạo ra cung, cầu giả tạo;
b) Thông đồng với người khác đặt lệnh mua và bán cùng loại chứng khoán trong cùng ngày giao dịch hoặc thông đồng với nhau giao dịch mua bán chứng khoán mà không dẫn đến chuyển nhượng thực sự quyền sở hữu hoặc quyền sở hữu chỉ luân chuyển giữa các thành viên trong nhóm nhằm tạo giá chứng khoán, cung cầu giả tạo;
c) Liên tục mua hoặc bán chứng khoán với khối lượng chi phối vào thời điểm mở cửa hoặc đóng cửa thị trường nhằm tạo ra mức giá đóng cửa hoặc giá mở cửa mới cho loại chứng khoán đó trên thị trường;
d) Giao dịch chứng khoán bằng hình thức cấu kết, lôi kéo người khác liên tục đặt lệnh mua, bán chứng khoán gây ảnh hưởng lớn đến cung cầu và giá chứng khoán, thao túng giá chứng khoán;
đ) Đưa ra ý kiến một cách trực tiếp hoặc gián tiếp thông qua phương tiện thông tin đại chúng về một loại chứng khoán, về tổ chức phát hành chứng khoán nhằm tạo ảnh hưởng đến giá của loại chứng khoán đó sau khi đã thực hiện giao dịch và nắm giữ vị thế đối với loại chứng khoán đó;
e) Sử dụng các phương thức hoặc thực hiện các hành vi giao dịch khác để tạo cung cầu giả tạo, thao túng giá chứng khoán.
Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 2.000.000.000 đồng đến 4.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:
a) Có tổ chức;
b) Thu lợi bất chính 1.500.000.000 đồng trở lên;
c) Gây thiệt hại cho nhà đầu tư 3.000.000.000 đồng trở lên;
d) Tái phạm nguy hiểm.
Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 250.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
Pháp nhân thương mại phạm tội quy định tại Điều này, thì bị phạt như sau:
a) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ 2.000.000.000 đồng đến 5.000.000.000 đồng;
b) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 5.000.000.000 đồng đến 10.000.000.000 đồng;
c) Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại Điều 79 của Bộ luật này, thì bị đình chỉ hoạt động vĩnh viễn;
d) Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 01 năm đến 03 năm hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.
Căn cứ pháp lý: Điều 211 Bộ luật Hình sự 2015
